De nachthemel in januari 2017

Tweeten


Op 4 januari 2017 om 15.17 uur bevindt de aarde zich in het perihelium, het dichtste punt in zijn baan rond de zon, op een afstand van ongeveer 147 miljoen kilometer. Toch is het nu winter. Hoe dat komt? Hier vind je het antwoord.


De planeet Jupiter is na middernacht zichtbaar in het sterrenbeeld Maagd, ongeveer 4 graden ten noorden van de ster Spica (de helderste ster van de Maagd). Met een verrekijker zijn de vier grote manen van Jupiter zichtbaar. Die draaien rond de reuzenplaneet en dat wisselende spel is nacht na nacht goed te zien.

De Jupitermanen lijken vanop aarde soms heel dicht bij elkaar te staan. Soms worden ze verduisterd door de schaduwkegel van Jupiter of werpen ze hun schaduw op de planeet. Dat is allemaal zichtbaar met een telescoop. Alle tijdstippen voor deze verschijnselen vind je in de Hemelkalender 2017.

In de ochtend van 19 januari 2017 staat de maan ongeveer 2 graden ten noorden van de planeet Jupiter: dan is het heel makkelijk om Jupiter te identificeren. Iets meer naar het zuiden zie je Spica. Een opvallende samenstand!


De planeet Venus staat 's avonds in het zuidwesten. Het is na de zon en de maan het helderste object aan de hemel. Je kan er moeilijk naastkijken.


Op 1 en 2 januari 2017 staat de maansikkel in de buurt van Venus. Opvallend hoeveel de maan "opschuift" op één dag tijd!

Ook op 31 januari 2017 vinden we de maansikkel in de buurt van onze zusterplaneet.


Mercurius is van ongeveer 6 tot 26 januari 2017 zichtbaar 's ochtends voor zonsopgang zichtbaar laag boven de zuidoostelijke horizon. Best een verrekijker gebruiken om Mercurius in de schemering te identificeren.


De planeet Mars is 's avonds zichtbaar in het zuidwesten. Hij is veel minder helder dan Venus. In de avond van 2 januari 2017 staat de maan "tussen" Venus en Mars. De planeet Mars heeft in de verrekijker een oranjerode kleur.


Saturnus is vanaf ongeveer half januari 's ochtends zichtbaar laag in het zuidoosten. Met een telescoop zie je de prachtige ringen. In de ochtend van 24 januari 2017 staat de maansikkel een vijftal graden ten noorden van Saturnus.


Er is altijd een kleine kans dat er deze maand ook in onze streken poollicht zichtbaar is. De beelden hiernaast (duren even om te laden) zijn afkomstig van de Amerikaanse sonde SDO (Solar Dynamics Observer). Je ziet een timelapse-filmpje van de zonneschijf van de laatste 48 uur. Elke flits op de beelden is een CME (Coronal Mass Ejection) die een zonnestorm kan triggeren.


In de nacht van 2/3 januari zijn er veel vallende sterren zichtbaar: de Boötiden. Om het verschijnsel in goede omstandigheden te zien, heb je een donker waarnemingsplekje nodig ver verwijderd van alle lichtvervuiling. Kijk (zeker na middernacht) in noordelijke of oostelijke richting. Heldere nachten in januari zijn meestal wel koud. Zorg dus voor warme kleren, een veldbed en een (verwarmde) slaapzak.


Het internationaal ruimtestation ISS is van 1 tot 18 januari 2017 zeer goed zichtbaar aan de ochtendhemel.


Het sterrenbeeld van de maand is Orion. Vooral de drie sterren op een rechte lijn (de gordel van Orion) zijn opvallend. Linksboven fonkelt de felle ster Betelgeuze. Onder de gordel gloeit de geheimzinnige Orionnevel. Zeker eens bekijken met een verrekijker of een sterrekijker!


De maanfasen:

Eerste Kwartier ('s avonds zichtbaar) op 5 januari 2017
Volle Maan (de hele nacht zichtbaar) op 12 januari 2017
Laatste Kwartier ('s ochtends zichtbaar) op 19 januari 2017
Nieuwe Maan (maan niet zichtbaar) op 28 januari 2017


Wil je zelf eens kijken door zeer grote telescopen, klik dan hier en hier.
Tegenwoordig kan je ook een telescoop huren.


Zoek je een originele locatie voor het verjaardagsfeestje van je dochter of zoon? Wil je hun vriendjes eens iets helemaal anders aanbieden?

Dan moet je zeker overwegen om het verjaardagsfeestje te laten doorgaan op volkssterrenwacht MIRA. Makkelijk, origineel, niet duur, en vooral, super voor de kids!

Meer informatie via www.mira.be/nl/sterrenwacht/verjaardag


Er zijn zes volkssterrenwachten in Vlaanderen. Zeker het bezoeken waard!

Volkssterrenwacht Mira
Abdijstraat 22
B-1850 Grimbergen
02/269.12.80
www.mira.be
Volkssterrenwacht Beisbroek
Zeeweg 96
B-8200 Brugge
050/39.05.66
www.beisbroek.be
Cosmodrome Genk
Planetariumweg 19
B-3600 Genk
089/30.79.90
www.europlanetarium.com
Volkssterrenwacht Urania
Mattheessensstraat 60
B-2540 Hove
03/455.24.93
www.urania.be
Volkssterrenwacht Armand Pien
Rozier 44
B-9000 Gent
09/264.36.74
www.rug-a-pien.be
Volkssterrenwacht Astrolab Iris
Verbrandemolenstraat 5
B-8902 Zillebeke
057/20.03.87
www.astrolab.be


Wanneer begint de wintertijd? De zomertijd? Wanneer is het Pasen?
www.astro.oma.be/GENERAL/INFO/nli001.html
www.astro.oma.be/GENERAL/INFO/nli006.html


Wanneer is het Nieuwe Maan/Eerste Kwartier/Volle Maan/Laatste Kwartier? Wanneer precies komt de zon op en gaat ze onder?
www.astro.oma.be/GENERAL/INFO/nli008.html

www.astro.oma.be/GENERAL/INFO/nli007.html



Welke hemelverschijnselen zijn er zichtbaar?

Jaarlijks publiceert de Vereniging voor Sterrenkunde vzw een jaarboek over al datgene wat er aan de nachtelijke hemel gedurende een volledig jaar te bewonderen valt: de Hemelkalender. Voor elke natuurliefhebber is de Hemelkalender 2017 een must. Auteur van de Hemelkalender is Jean Meeus: een Vlaming en één van de beste rekenastronomen van de wereld.

Hemelkalender 2017

Je kan de Hemelkalender 2017 thuisgestuurd krijgen door 12,50 euro over te schrijven op rekening BE04 7340 2146 8331 (BIC KREDBEBB). Na ontvangst van de overschrijving wordt de Hemelkalender binnen de vier weken gestuurd naar het adres gekoppeld aan het rekeningnummer.

Met de Hemelkalender 2017 heb je niet alleen een volledig jaarboek in handen, maar er wordt eveneens een mooie wandposter (formaat 594 x 841 mm) bijgeleverd (inbegrepen in de prijs).

Meer informatie via www.vvs.be


Getijdentabellen vind je via http://www.vlaamsehydrografie.be/


Het ruimteweer voor de volgende dagen

De zon is een actieve ster. Soms zijn er gigantische explosies op de zon. Op dat moment worden er electrisch geladen deeltjes met grote kracht de ruimte in geblazen. Als die deeltjes in de buurt van de aarde komen, kan dat allerlei storingen teweegbrengen. Dank zij www.spaceweather.com/ blijf je perfect op de hoogte.


Een eerste telescoop? Voor 15 euro? In 2009 kon het: de Galileoscoop. Meer info en een korte bespreking vind je hier.

Terug naar beginpagina
Statistieken:
Online: 43
Vandaag: 1566
Laatste week: 13634
Pagina's: 23910344
sinds 15 aug 2010