Wat is de grootst mogelijke temperatuurstijging op één dag?


Op vrijdag 19 september 2025 ging het kwik plots "spectaculair" omhoog. Op 18 september 2025 noteerde men in Ukkel een maximumtemperatuur van 18,9 graden. Een dag later, op 19 september 2025 bedroeg de maximumtemperatuur maar liefst 29,1 graden. Een temperatuurstijging van welgeteld 10,2 graden.


Hoe uitzonderlijk is zo'n temperatuurstijging?


In Ukkel worden sinds 1833 dagelijkse metingen van de temperatuur gedaan. Vanaf 1901 beschikken we over een gedetailleerde set waarnemingen die herleid zijn naar gesloten thermometerhut.

In die enorme reeks waarnemingen die begint in 1901 kan je op zoek gaan naar de grootst mogelijke temperatuurstijging op één dag. Heel concreet heb ik alle maximumtemperaturen van opeenvolgende dagen met mekaar vergeleken en de verschillen van dag tot dag genoteerd.


Hier past een belangrijke kanttekening. Het gaat dus over maximumtemperaturen van opeenvolgende dagen, gemeten tussen 0 en 24 uur UT. Als ik de minimumtemperatuur van dag X zou vergelijken met de maximumtemperatuur van dag X+1 , zou ik natuurlijk grotere temperatuurverschillen bekomen.


De grootste temperatuurstijging op één dag tijd werd gerealiseerd in 1969. Op 1 mei 1969 haalde het kwik maximaal 8,1 graden, terwijl de thermometer op 2 mei 1969 maar liefst een maximumwaarde van 22,8 graden haalde (waarnemingen omgerekend naar gesloten thermometerhut). Een verschil van 14,7 graden.


Sinds 1901 telde ik 19 temperatuursprongen van 10 graden en meer.


Het is interessant om die 19 grootste temperatuursprongen op te delen naar de verschillende weerkundige seizoenen.


   winter          2 temperatuursprongen van 10 graden en meer
   lente          9 temperatuursprongen van 10 graden en meer
   zomer          3 temperatuursprongen van 10 graden en meer
   herfst          5 temperatuursprongen van 10 graden en meer



De weerkundige lente maakt blijkbaar de gekste bokkesprongen. Vooral de maand mei met 5 temperatuursprongen van 10 graden en meer is opvallend.


Een temperatuursprong van 8 graden is minder uitzonderlijk. Het is sinds 1901 in Ukkel al meer dan honderd keer voorgekomen.


Een bespreking van grote temperatuurdalingen op één dag vind je hier. Zouden die nog spectaculairder zijn dan de temperatuurstijgingen?




Nog andere vragen?

Statistieken:
Online: 28
Vandaag: 1.302
Laatste week: 8.350
Pagina's: 54.029.316
sinds 15 aug 2010