Wat is de grootst mogelijke temperatuurdaling op één dag?


Na een warme periode ging het kwik op 10 april 2026 spectaculair omlaag. Op donderdag 9 april 2026 noteerde men in Ukkel een maximumtemperatuur (gemeten tussen 0 en 24 uur UT) van 24,4 graden. Een dag later, op vrijdag 10 april 2026 bedroeg de maximumtemperatuur maar 12,6 graden. Een temperatuurdaling van 11,8 graden. Dat is een behoorlijk verschil.


Net als voor plotse temperatuurstijgingen ben ik in de Ukkelse temperatuurlijsten gedoken om te zien hoe uitzonderlijk zo'n plotse temperatuurdaling is.


In Ukkel worden sinds 1833 metingen van de temperatuur gedaan. Vanaf 1901 beschikken we over een gedetailleerde set waarnemingen die herleid zijn naar gesloten thermometerhut).

In die enorme reeks waarnemingen van 1901 kan je op zoek gaan naar de grootst mogelijke temperatuurdaling op één dag. Heel concreet heb ik alle maximumtemperaturen van opeenvolgende dagen met mekaar vergeleken en de verschillen van dag tot dag genoteerd.


Hier past een belangrijke kanttekening. Het gaat dus over maximumtemperaturen van opeenvolgende dagen. Als ik de maximumtemperatuur van dag X zou vergelijken met de minimumtemperatuur van dag X+1 , zou ik natuurlijk grotere temperatuurverschillen bekomen.


De grootste temperatuurdaling op één dag tijd (dus gemeten door opeenvolgende maxima te vergelijken) werd gerealiseerd in 1919. Op 12 juni 1919 bedroeg de maximumtemperatuur in Ukkel 30,8 graden. Een dag later, op 13 juni 1919, kwam de maximumtemperatuur niet hoger dan 14,8 graden. Een verschil van 16,0 graden. En dat zonder een druppel neerslag!


Op de tweede plaats komt 12 augustus 1935 (maximumtemperatuur 29,0 graden), vervolgens afkoeling met 33,4 mm regen en de volgende dag een maximumtemperatuur van 15,5 graden.


Op 30 december 1978 haalde het kwik maximaal 7,2 graden. Eén dag later, op 31 december 1978, kwam het kwik overdag niet hoger dan -7,2 graden (waarnemingen omgerekend naar gesloten thermometerhut). Een verschil van 14,4 graden. De inval van Siberisch koude landlucht was het begin van een brutale koudegolf.


Sinds het begin van de Ukkelse dagwaarnemingen in 1901 telde ik 99 temperatuurdalingen van 10 graden en meer. In vergelijking met de reeks plotse spectaculaire temperatuurstijgingen is het duidelijk dat het weer bij ons vaker fel kan afkoelen. Daarvoor beschikt de natuur immers over een extra troef: onweer. Gigantische hoeveelheden water zijn erg goed om alles af te koelen.


Het is interessant om die 99 grootste temperatuursprongen op te delen naar de verschillende weerkundige seizoenen.


   winter          8 temperatuursprongen van 10 graden en meer
   lente          34 temperatuursprongen van 10 graden en meer
   zomer          48 temperatuursprongen van 10 graden en meer
   herfst          9 temperatuursprongen van 10 graden en meer



Het is geen toeval dat de lente en de zomer in deze statistiek heel vaak voorkomen. Het is ook de periode waarin de onweders zich veel vaker manifesteren dan in de herfst en de winter.




Nog andere vragen?

Statistieken:
Online: 28
Vandaag: 1.303
Laatste week: 8.349
Pagina's: 54.029.334
sinds 15 aug 2010